Bir programı çalıştırınca CPU, RAM, disk ve kernel perde arkasında ne yapar? Hiç bilmeyenler için kolaydan zora ilerleyen bu rehberde bit/byte temelleri, bellek hiyerarşisi, process, syscall, multitasking, shell, sanal bellek, ELF, fork/COW ve Linux program yükleme akışını adım adım öğren.https://cpuyasenikatmak.comtrEmircan Demirhttps://cpuyasenikatmak.comhttps://cpuyasenikatmak.comYazının kapsamı, okuma rotası ve gereken altı temel kavram (3 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/baslamadan-oncehttps://cpuyasenikatmak.com/baslamadan-onceBit, byte, ikilik sistem, hex, negatif sayılar, ASCII, bellek adresi ve assembly (20 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/temellerhttps://cpuyasenikatmak.com/temellerCPU, register, instruction pointer ve fetch-execute döngüsü (13 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/kernel-user-syscallhttps://cpuyasenikatmak.com/kernel-user-syscallAyrıcalık seviyeleri, interrupt, syscall giriş yolu ve libc sarmalayıcıları (9 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/mimarilerhttps://cpuyasenikatmak.com/mimarilerTalimat kümesi ne demek, 32/64 bit farkı, x86-64 ile ARM, CISC ve RISC (10 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/bellek-hiyerarsisihttps://cpuyasenikatmak.com/bellek-hiyerarsisiRegister, L1/L2/L3 cache, RAM ve disk piramidi; SRAM ile DRAM farkı (10 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/cache-nasil-calisirhttps://cpuyasenikatmak.com/cache-nasil-calisirCache line, locality, tag/index/offset, associativity, MESI ve false sharing (12 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/zamani-dilimlehttps://cpuyasenikatmak.com/zamani-dilimleTimer interrupt, preemption, zaman dilimleri, context switch, EEVDF (13 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/modern-islemci-tekniklerihttps://cpuyasenikatmak.com/modern-islemci-teknikleriDennard duvarı, pipeline, hazardlar, superscalar, çok çekirdek, SMT ve SIMD (11 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/tahmin-ve-spekulasyonhttps://cpuyasenikatmak.com/tahmin-ve-spekulasyonBranch prediction, spekülatif yürütme, yan kanallar, Spectre ve Meltdown (8 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/bir-program-nasil-calistirilirhttps://cpuyasenikatmak.com/bir-program-nasil-calistirilirexecve syscall'ı, kernel'ın binary format dedektifliği, shebang, binfmt_misc (14 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/shell-den-kernel-ehttps://cpuyasenikatmak.com/shell-den-kernel-eShell, PATH, fork+execve, pipeline, yönlendirme, iş kontrolü ve sinyaller (17 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/bir-elf-ustasina-donusmekhttps://cpuyasenikatmak.com/bir-elf-ustasina-donusmekELF formatı, program header, section header, static ve dynamic linking, GOT/PLT (18 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/bilgisayarindaki-cevirmenhttps://cpuyasenikatmak.com/bilgisayarindaki-cevirmenSanal adres, sayfa, çerçeve, MMU, izolasyon, higher-half kernel ve ASLR (10 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/adres-cevirisihttps://cpuyasenikatmak.com/adres-cevirisiÇok seviyeli sayfa tabloları, sayfa yürüyüşü, TLB, page fault ve demand paging (14 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/bellek-guvenligihttps://cpuyasenikatmak.com/bellek-guvenligiBuffer overflow, NX, stack canary, ASLR, PIE ve RELRO ile savunma katmanları (12 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/forklar-ve-cowlar-hakkinda-konusalimhttps://cpuyasenikatmak.com/forklar-ve-cowlar-hakkinda-konusalimfork syscall'ı, Copy-on-Write, init process, boot zinciri (14 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/dosya-sistemi-ve-iohttps://cpuyasenikatmak.com/dosya-sistemi-ve-ioHer şey dosyadır, file descriptor, VFS, inode, page cache, mmap ve epoll (12 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/sanal-makinelerhttps://cpuyasenikatmak.com/sanal-makinelerHypervisor, donanım desteği, namespace ve cgroup ile iki farklı izolasyon yolu (15 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMThttps://cpuyasenikatmak.com/son-sozhttps://cpuyasenikatmak.com/son-sozBüyük resim, buradan sonra ne okumalı, birkaç küçük not (5 dakikalık okuma)Fri, 21 Aug 2026 00:00:00 GMT